Günlük Notlar Yazılar

İnsan topluluklarını anlamak, yalnızca ne yaşadıklarını değil, o yaşantıyı nasıl anlamlandırdıklarını da çözümlemeyi gerektirir. Özellikle büyük felaketler, sayıların ötesine geçen; ritüellerin, sembollerin ve kolektif hafızanın derin katmanlarına işleyen antropolojik kırılma anlarıdır. 6 Şubat Depremi ve “Kaç Kişi Kayıp?” Sorusunun Antropolojik Anlamı Resmî sayıların ötesinde kayıp kavramı 6 Şubat 2023 depremlerinde Türkiye’de açıklanan resmî verilere göre on binlerce insan hayatını kaybetmiş, ayrıca binlerce kişi de kayıp statüsünde değerlendirilmiştir. Ancak antropolojik açıdan “6 Şubat depremi kaç kişi kayip?” sorusu yalnızca niceliksel bir veri değildir; aynı zamanda ölüm, yokluk ve belirsizlik kavramlarının kültürel olarak nasıl inşa edildiğini anlamaya yönelik bir kapıdır. Kayıp olmak,…

Sevgili Furkanleba takipçileri, bugünkü içeriğimizde 6 hastalıkta döküntü olur mu konusunu derinlemesine inceliyoruz. 5. Hastalık (Eritema Enfeksiyozum) Nedir? Psikolojik Bir Mercekten Bazen bir hastalığın sadece fiziksel belirtileri değil, onun yarattığı bilişsel, duygusal ve sosyal yankılar da ilgimi çeker. Çocuklukta yaygın olan 5. hastalık, yani eritema enfeksiyozum, klasik olarak yüzde belirgin döküntü ve hafif ateş ile bilinir. Ancak insan davranışlarının ardındaki psikolojik süreçleri merak eden biri olarak, bu hastalığın bireyin duygu, düşünce ve sosyal etkileşimleri üzerindeki etkisini görmek istedim. Hastalığın kendisi basit görünse de, onun deneyimlenişi karmaşık psikolojik tepkiler doğurabilir. Bu yazıda, 5. hastalığı bilişsel, duygusal ve sosyal psikoloji boyutlarıyla inceleyeceğiz.…

3 Ligin Altı Ne? Felsefi Bir Sorgulama Üzerinden Varoluşun Katmanları Bazen bir ifade, anlamını yalnızca sözlükte değil, zihnin derin katmanlarında arar. “3 ligin altı ne?” sorusu da ilk bakışta teknik, hatta belki sporla ilgili bir merak gibi durabilir. Ama biraz durup düşündüğümüzde, bu ifade bizi sınıflandırmanın, hiyerarşinin ve “alt” kavramının felsefi anlamına götürür. Alt nedir? Daha düşük olmak ne demektir? Bir şey gerçekten “alt” olabilir mi, yoksa bu yalnızca insan zihninin kurduğu bir düzenleme biçimi midir? Bu soru bizi kaçınılmaz olarak üç büyük felsefi alana taşır: etik, epistemoloji ve ontoloji. Çünkü her “altlık” iddiası, aslında bir değer yargısı, bir bilgi…

Giriş: Geçmişi anlamak, bugünü yeniden düşünmektir Geçmişi anlamaya çalışmak çoğu zaman yalnızca eski olayları sıralamak değildir; bugünün ekonomik, toplumsal ve kurumsal düzenini daha berrak görebilmek için geriye bakma çabasıdır. 261 hesap ne için kullanılır sorusu da bu bağlamda yalnızca muhasebe tekniğine ait bir soru olmaktan çıkar; sermayenin tarihsel dönüşümünü, değer üretme biçimlerinin değişimini ve görünmeyen ekonomik ilişkilerin nasıl kurumsallaştığını anlamak için bir anahtar haline gelir. Türkiye’de Tekdüzen Hesap Planı içinde 261 hesap, “Şerefiye (Goodwill)” olarak tanımlanır. Bu hesap, bir işletmenin satın alınması sırasında, o işletmenin net varlıklarının üzerinde ödenen fazlalığın muhasebeleştirilmesi için kullanılır. Ancak bu teknik tanımın arkasında çok daha…

24 Bölü 6 ve Toplumsal Yaşamın Matematiği Hayatın içinde sürekli hesap yapıyoruz: zamanımızı bölüyor, görevleri paylaştırıyor, sorumlulukları tartıyoruz. Basit bir işlem gibi görünen 24 bölü 6, aslında yalnızca bir matematik sorusu değil; toplumsal ilişkilerimizin ve normların küçük bir metaforu gibi düşünülebilir. Bir gününüzü altı eşit parçaya bölmek, bir ekibin görevlerini paylaştırmak ya da kaynakları adil bir şekilde paylaşmak… Hepsi aynı mantığı taşır. 24 bölü 6 nasıl yapılır? Önce bu basit aritmetik sorunun cevabını verelim: 24’ü 6’ya böldüğümüzde, 4 elde ederiz. Yani 6’nın 4 katı 24 eder. Ancak bu sayısal işlemin ötesine geçmek, toplumun yapısını anlamak için bize metaforlar sunar. —…

Avlanma Vergisi Üzerine Ekonomik Bir Okuma: Kıtlık, Seçim ve Değerin Sessiz Hesabı Merhaba! Furkanleba ekibi bugün 2025-2026 avlanma vergisi ne kadar oldu konusunu en anlaşılır haliyle aktarıyor. İnsan, doğayla kurduğu ilişkide her zaman bir denge arar. Bu denge bazen etik sınırlar, bazen yasal çerçeveler, bazen de ekonomik maliyetler üzerinden şekillenir. Kaynakların sınırlı olduğu bir dünyada, her kullanım hakkı aslında bir başka kullanımdan vazgeçiştir. Avlanma hakkı da bu çerçevenin dışında değildir. 2025-2026 avlanma vergisi konusu, yalnızca bir “devlet harcı” değil; kıt doğal kaynakların nasıl fiyatlandığını, bireylerin bu fiyatlara nasıl tepki verdiğini ve toplumun doğa ile kurduğu ekonomik ilişkiyi anlamak için güçlü…